Een maagverkleining kan bij mensen met ernstige obesitas veel gezondheidswinst opleveren en in sommige situaties zelfs levensreddend zijn. Toch staat de operatie nooit op zichzelf. Bariatrische chirurgie is één onderdeel van een langdurige behandeling die zorgvuldige voorbereiding, blijvende leefstijlveranderingen en medische begeleiding vraagt.
In een interview dat het AD op 28 juli 2026 publiceerde, besprak bariatrisch chirurg Justin van de Sande van het Bariatrisch Centrum de lichamelijke, mentale en sociale gevolgen van een maagverkleining. Een operatie kan belangrijke gezondheidsvoordelen bieden, maar vraagt tegelijkertijd om een goed geïnformeerde en blijvende inzet van de patiënt.
Gezondheidsvoordelen van bariatrische chirurgie
Het doel van een maagverkleining is breder dan alleen het verlagen van het lichaamsgewicht. De behandeling kan ook een gunstig effect hebben op aandoeningen die samenhangen met ernstige obesitas. Diabetes type 2, hoge bloeddruk en slaapapneu kunnen bijvoorbeeld verbeteren en soms zelfs grotendeels verdwijnen.
Veel patiënten merken daarnaast dat bewegen gemakkelijker wordt, hun conditie verbetert en zij meer energie krijgen voor dagelijkse activiteiten. Hierdoor kan een maagverkleining bijdragen aan een betere kwaliteit van leven en een kleiner risico op toekomstige gezondheidsproblemen.
De precieze resultaten verschillen per patiënt en kunnen vooraf niet worden gegarandeerd. Daarom wordt altijd een persoonlijke afweging gemaakt tussen de verwachte gezondheidswinst en de mogelijke risico’s van een operatie.
Geen op zichzelf staande behandeling
Een maagverkleining is geen standaardoplossing voor iedereen met overgewicht. Bariatrische chirurgie is bedoeld voor mensen met ernstige obesitas bij wie eerdere, professioneel begeleide pogingen om af te vallen onvoldoende resultaat hebben gehad.
Om in aanmerking te komen, moet een patiënt voldoen aan verschillende medische en persoonlijke voorwaarden. Daarbij wordt onder andere gekeken naar het BMI, bestaande gezondheidsproblemen, eerdere afvalpogingen, de lichamelijke conditie en de bereidheid om ook na de operatie actief aan de behandeling te blijven deelnemen.
Op de pagina kom ik in aanmerking voor een maagverkleining? staan de huidige voorwaarden uitgebreider beschreven.
De operatie verandert de inhoud en werking van de maag en, afhankelijk van de gekozen ingreep, een gedeelte van de spijsvertering. Dit ondersteunt het gewichtsverlies, maar neemt de noodzaak van gezonde gewoonten en langdurige begeleiding niet weg.
Zorgvuldige screening bepaalt de passende behandeling
Voorafgaand aan een operatie doorloopt iedere patiënt een multidisciplinaire screening. Daarbij zijn verschillende zorgverleners betrokken, zoals een chirurg, psycholoog, diëtist, internist en obesitasverpleegkundige.
Tijdens deze screening wordt niet alleen naar het gewicht gekeken. Ook eetgewoonten, lichamelijke gezondheid, medicijngebruik, mentale draagkracht, motivatie en persoonlijke omstandigheden worden besproken.
Het doel van de screening is vaststellen of een operatie verantwoord en passend is. Daarnaast beoordeelt het behandelteam welke vorm van bariatrische chirurgie het beste aansluit op de gezondheid, levensfase en behoeften van de patiënt.
Welke soorten maagverkleiningen zijn er?
Binnen het Bariatrisch Centrum worden verschillende soorten maagverkleiningen uitgevoerd. Iedere operatie heeft een eigen werking en kent specifieke voordelen, nadelen en mogelijke risico’s.
- Gastric sleeve: een groot gedeelte van de maag wordt verwijderd, waardoor een kleinere, buisvormige maag overblijft.
- Gastric bypass: er wordt een klein maagreservoir gemaakt en een gedeelte van de dunne darm wordt omgeleid.
- Mini gastric bypass: de maag wordt verkleind en via één nieuwe verbinding aangesloten op de dunne darm.
Welke operatie het meest geschikt is, hangt onder andere af van de gezondheid, leeftijd, eventuele kinderwens, eerdere buikoperaties, eetgewoonten en bestaande maag- of darmklachten. De uiteindelijke keuze wordt daarom altijd samen met de patiënt gemaakt.
Mogelijke risico’s horen bij de afweging
Zoals iedere operatie brengt ook een maagverkleining mogelijke risico’s met zich mee. Kort na de ingreep kunnen bijvoorbeeld een bloeding, lekkage, wondinfectie of trombose ontstaan. Op langere termijn kunnen onder andere vitaminetekorten, buikklachten of problemen bij de nieuwe maag-darmverbindingen voorkomen.
Na een gastric bypass kan in sommige gevallen een inwendige herniatie ontstaan. Daarbij kan een gedeelte van de darm klem komen te zitten in een opening tussen de omgelegde darmen. Deze complicatie vraagt om snelle medische beoordeling en soms om een nieuwe operatie.
Het soort risico en de kans op complicaties verschillen per ingreep en per patiënt. Een zorgvuldige voorbereiding, veilige operatietechniek en goede medische controles na de operatie zijn daarom essentieel.
Een duurzaam resultaat vraagt om blijvende aanpassingen
Na een maagverkleining ontstaat een nieuwe dagelijkse routine. Patiënten moeten hun eet- en drinkgewoonten blijvend aanpassen. Kleine porties, rustig eten, goed kauwen, voldoende bewegen en het opvolgen van voedingsadviezen worden vaste onderdelen van het leven.
Daarnaast zijn vitamines en regelmatige medische controles belangrijk om tekorten en andere gezondheidsproblemen tijdig te herkennen. Meer informatie hierover staat op de pagina’s over vitaminegebruik na een maagverkleining en de levenslange nazorg van het Bariatrisch Centrum.
Volgens Van de Sande vormt de operatie niet het eindpunt van de behandeling. Daarna volgt een langdurige periode waarin voeding, beweging, gedrag en medische controles blijvend aandacht vragen. De ingreep ondersteunt het gewichtsverlies, maar een duurzaam resultaat ontstaat door de combinatie van medische behandeling, begeleiding en dagelijkse gewoonten.
Lichamelijke veranderingen hebben ook mentale gevolgen
Een maagverkleining heeft niet alleen invloed op het lichaam. Ook het zelfbeeld, het zelfvertrouwen en de omgang met andere mensen kunnen veranderen. Patiënten kunnen zich fitter, zelfstandiger en positiever voelen, maar moeten soms ook wennen aan hun veranderende lichaam.
De sociale omgeving verandert niet altijd in hetzelfde tempo mee. Nieuwe eetgewoonten, meer zelfvertrouwen en andere mogelijkheden in het dagelijks leven kunnen invloed hebben op bestaande patronen binnen het gezin, een relatie of de werkomgeving.
Daarom vormen realistische verwachtingen en aandacht voor de psychologische en sociale gevolgen een belangrijk onderdeel van de screening en begeleiding.
Obesitas vraagt om een brede benadering
Obesitas is geen gebrek aan discipline of wilskracht. Het is een chronische en complexe aandoening waarbij biologische, psychologische, sociale en omgevingsfactoren samenkomen. Alleen minder eten of meer bewegen biedt daarom niet voor iedereen voldoende resultaat.
De behandelopties voor obesitas zijn de afgelopen jaren uitgebreid. Afhankelijk van de persoonlijke situatie kan een behandeling bestaan uit leefstijlbegeleiding, voedingsadvies, psychologische ondersteuning, medicatie of bariatrische chirurgie.
Deze behandelingen sluiten elkaar niet altijd uit. Welke aanpak passend is, vraagt om een individuele medische beoordeling. Meer over deze brede benadering leest u in het artikel obesitaszorg: waarom eerder ingrijpen nodig is.
Persoonlijke en langdurige begeleiding
Bij het Bariatrisch Centrum staat het volledige behandeltraject centraal. Een multidisciplinair team begeleidt patiënten tijdens de voorbereiding, rondom de operatie en gedurende de jaren daarna.
Wilt u weten of een maagverkleining mogelijk bij uw situatie past? Bekijk dan de voorwaarden voor een maagverkleining en de oriënterende voorlichting. Een persoonlijke beslissing wordt altijd genomen na een verwijzing en een uitgebreide multidisciplinaire screening.
Aanleiding voor dit artikel is het interview van journalist Elleke van Duin met bariatrisch chirurg Justin van de Sande, gepubliceerd in het AD op 28 juli 2026.